Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw - Central Authentication System
Strona główna

History of Polish Literature (the Enlightenment)

General data

Course ID: WH-FP-I-1-HLP.Oswi-C
Erasmus code / ISCED: (unknown) / (unknown)
Course title: History of Polish Literature (the Enlightenment)
Name in Polish: Historia literatury polskiej - Oświecenie
Organizational unit: Faculty of Humanities
Course groups:
ECTS credit allocation (and other scores): 2.00 OR 3.00 (differs over time) Basic information on ECTS credits allocation principles:
  • the annual hourly workload of the student’s work required to achieve the expected learning outcomes for a given stage is 1500-1800h, corresponding to 60 ECTS;
  • the student’s weekly hourly workload is 45 h;
  • 1 ECTS point corresponds to 25-30 hours of student work needed to achieve the assumed learning outcomes;
  • weekly student workload necessary to achieve the assumed learning outcomes allows to obtain 1.5 ECTS;
  • work required to pass the course, which has been assigned 3 ECTS, constitutes 10% of the semester student load.

view allocation of credits
Language: Polish
Subject level:

elementary

Learning outcome code/codes:

enter learning outcome code/codes

Preliminary Requirements:

(in Polish) Znajomość literatury oświeceniowej na poziomie szkoły średniej.

Short description: (in Polish)

Ćwiczenia polegają na analizie i interpretacji reprezentatywnych dzieł polskiego oświecenia oraz wybranych utworów europejskiego Wieku Świateł.

Efekty kształcenia i opis ECTS: (in Polish)

W08

student zna kryteria periodyzacji oświeceniowej literatury polskiej i powszechnej, zna kanoniczne dzieła literackie epoki oświecenia, zna główne kierunki analizy i interpretacji literatury oświeceniowej, rozumie ich konteksty kulturowe, zna dorobek krytyczny poświęcony literaturze oświecenia

U03

potrafi posługiwać się podstawowymi terminami i narzędziami badawczymi z zakresu literaturoznawstwa oraz samodzielnie przeprowadzić analizę i interpretację oświeceniowego dzieła literackiego

K01

student jest gotów do krytycznej oceny posiadanej wiedzy literaturoznawczej z zakresu epoki oświecenia i konfrontowania jej z najnowszym stanem badań dotyczącym tej epoki oraz do zasięgania opinii badaczy oświecenia, a także do ciągłego podnoszenia poziomu swej wiedzy z zakresu oświecenia

Opis ECTS:

- udział w zajęciach – 30 godzin

- przygotowanie do zajęć – 30 godzin

- przygotowanie do kolokwium – 15 godzin

60 godz./25-30 ≈ 2

Practical placement: (in Polish)

Nie dotyczy.

Classes in period "Summer semester 2019/20" (past)

Time span: 2020-02-01 - 2020-09-20
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Classes, 30 hours more information
Coordinators: Magdalena Bober-Jankowska, Joanna Zajkowska
Group instructors: Magdalena Bober-Jankowska, Magdalena Partyka
Students list: (inaccessible to you)
Examination: Course - credit
Classes - graded credit
(in Polish) E-Learning:

(in Polish) E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy

Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Short description: (in Polish)

Ćwiczenia polegają na analizie i interpretacji wybitnych dzieł polskiego oświecenia oraz wybranych utworów europejskiego Wieku Świateł.

Full description: (in Polish)

Treści merytoryczne:

Powieść edukacyjna: Ignacy Krasicki, Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki

Powieść (pseudo)historyczna: Franciszek Salezy Jezierski, Gowórek herbu Rawicz

Powieść czuła: Ludwik Kropiński, Julia i Adolf czyli nadzwyczajna miłość dwojga kochanków nad brzegami Dniepru

Polska arcypowieść: Jan Potocki, Rękopis znaleziony w Saragossie

Adaptacja według Franciszka Zabłockiego: Franciszek Zabłocki, Żółta szlafmyca albo kolęda na Nowy Rok

Bogusławski i opera narodowa: Wojciech Bogusławski, Cud albo Krakowiaki i Górale

Komedia według Bohomolca: Franciszek Bohomolec, Autor komedii

Komedia polityczna: Julian Ursyn Niemcewicz, Powrót posła

Epos oświeceniowy: Marcin Molski, Stanislaida

Oświeceniowy poemat heroikomiczny: Tomasz Kajetan Węgierski, Organy

Liryka Franciszka Dionizego Kniaźnina

Publicystyka czasów stanisławowskich: Stanisław Konarski, O skutecznym rad sposobie albo o utrzymaniu ordynaryjnych sejmów

Bibliography: (in Polish)

Literatura (w kolejności omawiania):

Krasicki, Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki, oprac. M. Klimowicz, Wrocław 1973.

F.S. Jezierski, Gowórek herbu Rawicz, wojewoda sandomirski. Powieść z widoku we śnie, oprac. B. Treger, Warszawa 2000.

Polski romans sentymentalny, oprac. A. Witkowska, Wrocław 1971.

J. Potocki, Rękopis znaleziony w Saragossie, oprac. F. Rosset, D. Triaire. nowe tłumaczenie ostatniej wersji autorskiej z 1810 roku A. Wasilewska, Kraków 2015.

Teatr Franciszka Zabłockiego, oprac. J. Pawłowiczowa, t. 4, Wrocław 1996, s. 93-151.

W. Bogusławski, Cud albo Krakowiaki i Górale, oprac. M. Klimowicz, Wrocław 2005.

F. Bohomolec, Autor komedii, [w:] tegoż, Komedie na teatrum, oprac. I wstęp J. Kott, Warszawa 1960.

J. U. Niemcewicz, Powrót posła. Komedia w trzech aktach, oprac. Z. Skwarczyński, Wrocław 1983.

M. Molski, Stanislaida albo uwagi nad panowaniem Stanisława Augusta, króla polskiego, obejmujące wydarzenia w Polsce aż po rok 1796, [w:] Polska epopeja klasycystyczna. Antologia, wyb., oprac. i wstęp R. Dąbrowski, Kraków 2001, s. 41-49.

T. K. Węgierski, Organy, wyd. A. Norkowska, Warszawa 2008.

F. D. Kniaźnin, Wiersze wybrane, oprac. A.K. Guzek, Warszawa 1981.

S. Konarski, O skutecznym rad sposobie albo o utrzymaniu ordynaryjnych sejmów. Część I, [w:] Pisma wybrane, t. 1, oprac. J. Nowak-Dłużewski, wstępem opatrzył Z. Libera, Warszawa 1955, s. 103-181.

Opracowania (w kolejności omawiania):

T. Kostkiewiczowa, „Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki” – propozycja lektury, [w:] tejże, Studia o Krasickim, Warszawa 1997, s. 85-98.

B. Treger, „Gowórek herbu Rawicz...” a niektóre właściwości metody pisarskiej Franciszka Salezego Jezierskiego, „Napis” 2000, seria VI, s. 119-127.

T. Kostkiewiczowa, Obroty czasu i pamięci w utworach historycznych Franciszka Salezego Jezierskiego, [w:] tejże, Mnemozyne i córki. Pamięć w literaturze polskiej drugiej połowy XVIII wieku, Toruń 2019, s. 237-256.

A. Witkowska, Wstęp, [w:] Polski romans sentymentalny, oprac. A. Witkowska, Wrocław 1971, s. III-LXXXIII.

J. Zawadzka, Stereotypy postaci – bohater sentymentalny, [w:] tejże, Kronika serc czułych. Stereotypy polskiej powieści sentymentalnej I połowy XIX wieku, Warszawa 1997, s. 89-114.

F. Rosset, D. Triaire, Rękopis znaleziony w Saragossie, [w:] tychże, Z Warszawy do Saragossy: Jan Potocki i jego dzieło, przeł. A. Wasilewska, Warszawa 2005, s. 159-256.

J. Ziętarska, Przekład – adaptacja, [hasło w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1996, s. 478-484.

M. Klimowicz, Libretto Żółtej szlafmycy na tle rozwoju opery komicznej w Polsce XVIII wieku, [w:] Dramaty Franciszka Zabłockiego: interpretacje, red. T. Kostkiewiczowa, M. Cieński, Wrocław 2000, s. 83-100.

M. Klimowicz, Wstęp, [w:] W. Bogusławski, Cud albo Krakowiaki i Górale, oprac. M. Klimowicz, Wrocław 2005, s. XII-LXIV.

Z. Wołoszyńska, Opera, [hasło w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1996, s. 351-360.

Z. Wołoszyńska, Komedia, [hasło w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1996, s. 224-233.

Z. Skwarczyński, Wstęp, [w:] J. U. Niemcewicz, Powrót posła. Komedia w trzech aktach, Wrocław 1983, s. III-LXXXII.

D. Ratajczakowa, Komedia i polityka, [w:] tejże, Komedia oświeconych, Warszawa 1993, s. 302-372.

M. Maciejewski, Epos (epopeja, poemat heroiczny), [hasło w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1996, s. 110-116.

R. Dąbrowski, „Nie co chciał, ale co mógł, zrobił dla narodu”. Marcin Molski „Stanislaida”, [w:] tegoż, Epopeja w literaturze polskiego Oświecenia, Kraków 2015, s. 125-144.

W. Pusz, Poemat heroikomiczny, [hasło w:] Słownik literatury polskiego oświecenia, red. T. Kostkiewiczowa, Wrocław 1996, s. 409-414.

R. Dąbrowski, Wojna, „którą wiódł Pleban z Organistą”, [w:] tegoż, Poemat heroikomiczny w literaturze polskiego oświecenia, Kraków 2004, s. 140-171.

T. Kostkiewiczowa, W kręgu liryki osobistej, [w:] tejże, Kniaźnin jako poeta liryczny, Wrocław 1971, s. 128-160.

T. Kostkiewiczowa, Transcendencja w liryce Kniaźnina, [w:] Motywy religijne w twórczości pisarzy polskiego oświecenia, Lublin 1995, s. 191-214.

M. Cieński, Melancholia i topografia. O niektórych przedstawieniach pejzażu w poezji Franciszka Dionizego Kniaźnina, [w:] tegoż, Pejzaże oświeconych. Sposoby przedstawiania krajobrazu w literaturze polskiej w latach 1770-1830, Wrocław 2000, s. 120-135.

T. Kostkiewiczowa, Problemy literackiej perswazji, [w:] tejże, Oświecenie, próg naszej współczesności, Warszawa 1994, s. 163-184.

Wymagania wstępne: (in Polish)

Podstawowa wiedza na temat epoki.

Classes in period "Summer semester 2020/21" (past)

Time span: 2021-02-01 - 2021-06-30
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Classes, 30 hours more information
Coordinators: Magdalena Bober-Jankowska, Joanna Zajkowska
Group instructors: Magdalena Bober-Jankowska
Course homepage: https://teams.microsoft.com/l/team/19%3ae2c9784493d9403899635abf3c3973c7%40thread.tacv2/conversations?groupId=5af095fd-f238-42d5-b38a-94f134d9cd70&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
Students list: (inaccessible to you)
Examination: Course - credit
Classes - graded credit
(in Polish) E-Learning:

(in Polish) E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy

Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Short description: (in Polish)

Ćwiczenia polegają na analizie i interpretacji wybitnych dzieł polskiego oświecenia oraz wybranych utworów europejskiego Wieku Świateł.

Full description: (in Polish)

Zajęcia wprowadzające

Woltera diagnoza społeczna: Kandyd, czyli optymizm

Nie wszystko złoto, co się świeci z góry: Monachomachia i Antymonachomachia Ignacego Krasickiego

”Strach teraz prawdę mówić, poeto ubogi”: twórczość satyryczna Adama Naruszewicza

„Pod umówionym jaworem”: sielanki Franciszka Karpińskiego

Teatr oświeconych

Drama mieszczańska: Wojciech Bogusławski, Taczka occiarza

Adaptacja według Franciszka Zabłockiego: Sarmatyzm

Tragedia neoklasycystyczna: Alojzy Feliński, Barbara Radziwiłłówna

Kraina mlekiem i miodem płynąca: Stanisław Trembecki, Sofiówka

Doświadczenie i doświadczanie: Ignacy Krasicki, Historia na dwie księgi podzielona

Fantastyka i dydaktyka: Michał Dymitr Krajewski, Wojciech Zdarzyński życie i przypadki swoje opisujący

Więcej niż powieść: Jan Potocki, Rękopis znaleziony w Saragossie (dwie jednostki)

Czuły podróżnik: Cyprian Godebski, Grenadier-filozof. Powieść prawdziwa wyjęta z dziennika podróży roku 1799

Okiem racjonalisty: Stanisław Kostka Potocki, Podróż do Ciemnogrodu

Bibliography: (in Polish)

Literatura (w kolejności omawiania):

Wolter, Kandyd czyli Optymizm, tłumaczenie T. Boy-Żeleński, Warszawa 2017 (lub inne wydanie). Lektura dostępna również na stronie: https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/kandyd.pdf

Krasicki I., Monachomachia czyli wojna mnichów, [w:] tegoż, Dzieła wybrane, oprac. Z. Goliński, t. 1, s. 85-117. Monachomachia dostępna również na stronie: https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/monachomachia.pdf oraz Krasicki I., Antymonachomachia, [w:] tegoż, Dzieła wybrane, oprac. Z. Goliński, t. 1, s. 121-146. Antymonachomachia dostępna również na stronie: https://wolnelektury.pl/media/book/pdf/antymonachomachia.pdf

A. S. Naruszewicz, Satyry, [w:] tegoż, Poezje zebrane, wyd. B. Wolska, Warszawa 2012, s. 113-153). Lektura dostępna również na stronie: https://ibl.waw.pl/11bppoocr.pdf

F. Karpiński, Sielanki, [w:] tegoż, Wiersze zebrane, wyd. T. Chachulski, Warszawa 2005, s. 33-63. Lektura dostępna również na stronie: https://ibl.waw.pl/5bppoocr.pdf

W. Bogusławski, Taczka occiarza, oprac. i wstepem opatrzyła A. Kozyra, Łódź 2020. Lektura dostępna na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

F. Zabłocki,

A. Feliński, Barbara Radziwiłłówna, [w:] Polska tragedia neoklasycystyczna, wyb. i oprac. D. Ratajczakowa, Wrocław 1989, s. 187-296. Lektura dostępna na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

S. Trembecki, Sofijówka, wyd. J. Snopek, Warszawa 2000. [Obowiązuje przeczytanie wstępu]

I. Krasicki, Historia na dwie księgi podzielona, oprac. J. Ziomek, Warszawa 1951 lub inne wydanie. Lektura dostępna na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

M. D. Krajewski, Wojciech Zdarzyński życie i przypadki swoje opisujący, wstęp i oprac. I. Łossowska, Warszawa 1998 lub inne wydanie. Lektura dostępna na:

https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/krajewski-woyciech-zdarzynski-zycie-i-przypadki-swoje-opisuiacy.html

J. Potocki, Rękopis znaleziony w Saragossie, oprac. F. Rosset, D. Triaire. nowe tłumaczenie ostatniej wersji autorskiej z 1810 roku A. Wasilewska, Kraków 2015. Lektura dostępna na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

C. Godebski, Grenadier-filozof: powieść prawdziwa wyjęta z dziennika podróży roku 1799, oprac., wstępem i komentarzem opatrzył Z. Kubikowski, Wrocław 1953 lub inne wydanie. Lektura dostępna na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

S. K. Potocki, Podróż do Ciemnogrodu, oprac. E. Kipa, Wrocław 2003. [Obowiązuje również przeczytanie wstępu.] Lektura dostępna na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

Lektura (ze wstępem) dostępna również na stronie: https://ibl.waw.pl/1bppoocr.pdf / Lektura w wersji hipertekstowej dostępna również tu: http://edycjecyfrowe.ibl.waw.pl/Sofijowka.html#l0

Opracowania do ćwiczeń (w kolejności omawiania):

R. Dąbrowski, „In vino veritas”? Czyli jak czytać „Monachomachię” i „Antymonachomachię”, „Pamiętnik Literacki”, z. 1(2020), s. 69-87. Opracowanie dostępne również na stronie: https://rcin.org.pl/Content/135858/WA248_168835_P-I-30_dabrowski-in-vino_o.pdf

B. Wolska, Wstęp, [w:] Adam Stanisław Naruszewicz, Satyry, Kraków 2002, s. 15-83. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

T. Kostkiewiczowa, O nową normę intymności w sielance, [w:] tejże, Model liryki sentymentalnej w twórczości Franciszka Karpińskiego, Wrocław1964, s. 56-80. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

T. Witczak, Paradoksy „Sarmatyzmu”, [w:] Dramaty Franciszka Zabłockiego. Interpretacje, Wrocłw 2000, s. 115-126. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

R. Fieguth, Patos klasycystycznie przytłumiający, „Pamiętnik Literacki” 1973, z. 2, s. 5-26. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

Z. Przychodniak, Alojzy Feliński „Barbara Radziwiłłówna”, [w:] Dramat polski. Interpretacje, red. J. Ciechowicz, Z. Majchrowski, Gdańsk 2001, s. 119-135. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

K. Leszczyńska-Skowron, Narracja w „Historii” Ignacego Krasickiego, „Colloquia Litteraria” 2009, nr 1, s. 25-64. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

F. Rosset, D. Triaire, Rękopis znaleziony w Saragossie, [w:] tychże, Z Warszawy do Saragossy: Jan Potocki i jego dzieło, przeł. A. Wasilewska, Warszawa 2005, s. 159-256. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

Bąkowska P., Apoteoza „twarzy autentycznej” – o „Grenadierze-filozofie” Cypriana Godebskiego: uwagi wstępne, „Pamiętnik Literacki”, z. 1(2020), s. 171-183. Opracowanie dostępne na: https://rcin.org.pl/dlibra/publication/168841/edition/135863/bakowska-patrycja-apoteoza-twarzy-autentycznej-o-grenadierze-filozofie-cypriana-godebskiego-uwagi-wstepne?language=pl

G. Zając, „Podróż do Ciemnogrodu”: komizm a tożsamość gatunkowa powieści, [w:] O spuściźnie literackiej Stanisława Kostki Potockiego: studia i szkice, pod red. D. Folgi-Januszewskiej i T. Chachulskiego, Warszawa 2018, s. 161-167. Opracowanie dostępne na: https://e.uksw.edu.pl/course/view.php?id=18177

Classes in period "Summer semester 2021/22" (past)

Time span: 2022-02-01 - 2022-06-30
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Classes, 30 hours more information
Coordinators: Magdalena Bober-Jankowska, Magdalena Partyka, Joanna Zajkowska
Group instructors: Magdalena Bober-Jankowska, Magdalena Partyka
Students list: (inaccessible to you)
Examination: Course - credit
Classes - graded credit
(in Polish) E-Learning:

(in Polish) E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy

Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Classes in period "Summer semester 2022/23" (future)

Time span: 2023-02-01 - 2023-06-30
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Classes, 30 hours more information
Coordinators: Magdalena Partyka, Joanna Zajkowska
Group instructors: Magdalena Partyka
Students list: (inaccessible to you)
Examination: Course - credit
Classes - graded credit
Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Course descriptions are protected by copyright.
Copyright by Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw.
ul. Dewajtis 5,
01-815 Warszawa
tel: +48 22 561 88 00 https://uksw.edu.pl
contact accessibility statement USOSweb 6.8.0.0-5 (2022-09-30)