Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw - Central Authentication System
Strona główna

History of Philosophy

General data

Course ID: WH-MU-I-2-Histfilo-L
Erasmus code / ISCED: (unknown) / (unknown)
Course title: History of Philosophy
Name in Polish: Historia filozofii
Organizational unit: Faculty of Humanities
Course groups:
Course homepage: https://teams.microsoft.com/l/channel/19%3a668a687190a94e0789decc34bb3af818%40thread.tacv2/Og%25C3%25B3lny?groupId=fdf7ee05-60ad-4420-ab29-bf6c08a0bb79&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
ECTS credit allocation (and other scores): 1.00 OR 3.00 (differs over time) Basic information on ECTS credits allocation principles:
  • the annual hourly workload of the student’s work required to achieve the expected learning outcomes for a given stage is 1500-1800h, corresponding to 60 ECTS;
  • the student’s weekly hourly workload is 45 h;
  • 1 ECTS point corresponds to 25-30 hours of student work needed to achieve the assumed learning outcomes;
  • weekly student workload necessary to achieve the assumed learning outcomes allows to obtain 1.5 ECTS;
  • work required to pass the course, which has been assigned 3 ECTS, constitutes 10% of the semester student load.

view allocation of credits
Language: (unknown)
Subject level:

elementary

Learning outcome code/codes:

enter learning outcome code/codes

Short description: (in Polish)

Wykład ma na celu zapoznanie z głównymi kierunkami liczącej ponad dwa i pół tysiąca lat tradycji filozoficznej, obejmującej filozofię starożytną, średniowieczną, nowożytną i współczesną. Pierwszy semestr poświęcony zostanie filozofii starożytnej i średniowiecznej, w drugim omówione zostaną filozofia nowożytna i współczesna.

Full description: (in Polish)

Dzieje filozofii zaczęły się w Grecji, a konkretnie w koloniach greckich w Azji Mniejszej (Milet, Efez) w VI wieku przed Chrystusem. Cezurą w dziejach filozofii starożytnej stanowiła postać Sokratesa (zm. 399 przed Chr.), który zainicjował okres wielkiego rozkwitu myśli filozoficznej w Atenach. Od tego momentu Ateny stały się stolicą mądrości filozoficznej. Swoje szkoły założyli tam Platon (Akademia), Arystoteles (Liceum), Epikur i Zenon (szkoła stoicka).

W okresie rzymskim wielkim ośrodkiem filozoficznym stała się również Aleksandria, gdzie narodziła się najważniejsza szkoła filozoficzna późnej starożytności – neoplatonizm, syntetyzująca główne wątki myśli Platona, Arystotelesa i stoicyzmu.

Choć spotkanie filozofii greckiej z objawieniem chrześcijańskim wywołało potężny wstrząs myślowy, który zmusił filozofię do istotnych modyfikacji, to neoplatonizm pozostał filozofią uznawaną za najbliższą chrześcijaństwu. Upraszczając można powiedzieć, że neoplatonizm chrześcijański dominował w filozofii aż do XVII wieku, czyli do Kartezjusza.

Rene Descartes marzył o nowym początku w filozofii. Chciał stworzyć filozofię, która odznaczałaby się pewnością. Pewności tej poszukiwał nie w świecie zewnętrznym (jak to miało miejsce w starożytności), ani na Bogu (jak czyniono w średniowieczu), ale w samym sobie: w człowieku, w jego myśleniu - „myślę, więc jestem” głosiła najsłynniejsza sentencja francuskiego filozofa.

Najznakomitszym kontynuatorem Kartezjusza był Immanuel Kant, zarazem wielki wyraziciel ideałów oświecenia; filozof wzywający do autonomii podmiotu, do tego by odważyć się myśleć („Sapere aude!) samodzielnie, tj. używać rozumu bez obcego kierownictwa.

Syntezą wielkiej tradycji idealistycznej filozofii był Hegel. Był on zarazem wielkim filozofem kultury. Datę jego śmierci – rok 1831 – uznaje się za koniec filozofii nowożytnej.

Filozofia współczesna albo kontynuuje dokonania Hegla (prawica i lewica heglowska) lub tworzy filozofię w opozycji do niego: Kierkegaard, Schopenhauer, Nietzsche. Na tych trzech myślicielach kończy się nasza peregrynacja po dziejach filozofii.

Bibliography: (in Polish)

a/ Filozofia starożytna

G. Colli, Narodziny filozofii, tłum. S. Kasprzysiak, Warszawa-Kraków 1991.

J.P. Vernant, Źródła myśli greckiej, tłum. J. Szacki, Warszawa 1969.

Kirk, Raven, Schofield, Filozofia przedsokratejska, J. Lang, Warszawa 1999.

P. Hadot, Czym jest filozofia starożytna, tłum. P. Domański, Warszawa 2000.

G. Reale, Historia filozofii starożytnej, tłum. E. I.Zieliński, Lublin 1993 – 2002.

P. Hadot, Plotyn albo prostota spojrzenia, tłum. P.Bobowska, Kęty 2002.

b/ Filozofia i chrześcijaństwo

H. Jonas, Religia gnozy, tłum. M. Klimowicz, Kraków 1994.

W. Jaeger, Wczesne chrześcijaństwo i grecka paideia, tłum. K. Bielawski, Bydgoszcz 1997..

A.H. Amstrong, R.A.Marcus, Wiara chrześcijańska a filozofia grecka, H. Bednarek, Warszawa 1994.

c/ Filozofia średniowieczna

E. Gilson, Historia filozofii chrześcijańskiej w wiekach średnich, tłum. S. Zalewski, Warszawa 1987.

Ph. Bohner, E. Gilson, Historia filozofii chrześcijańskiej, tłum. S. Stomma, Warszawa 1962.

F. van Steenberghen, Filozofia XIII wieku, tłum. E.I. Zieliński, Lublin 2005.

d/ Filozofia nowożytna i współczesna

R.H. Popkin (red.) Historia filozofii zachodniej, Poznań 2003.

K. Löwith, Od Hegla do Nietzschego. Rewolucyjny przełom w myśli XIX wieku, tłum. S. Gromadzki, Warszawa 2001.

O. Höffe, Mała historia filozofii, tłum. J. Sidorek, Warszawa 2004.

Efekty kształcenia i opis ECTS: (in Polish)

Student ma wiedzę w zakresie głównych kierunków myśli filozoficznej w epoce starożytnej, średniowiecznej i nowożytnej.

Assessment methods and assessment criteria: (in Polish)

Wykład kończy się egzaminem ustnym w czerwcu 2021 roku. Może zaistnieć konieczność przeprowadzenia egzaminu online.

Classes in period "Summer semester 2019/20" (past)

Time span: 2020-02-01 - 2020-09-20
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Classes, 30 hours more information
Coordinators: Robert Pawlik, Beata Skrzydlewska
Group instructors: Robert Pawlik
Students list: (inaccessible to you)
Examination: graded credit
(in Polish) E-Learning:

(in Polish) E-Learning (pełny kurs)

Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Classes in period "Summer semester 2020/21" (past)

Time span: 2021-02-01 - 2021-06-30
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Lectures, 30 hours more information
Coordinators: Robert Pawlik, Beata Skrzydlewska
Group instructors: Robert Pawlik
Course homepage: https://teams.microsoft.com/l/channel/19%3a668a687190a94e0789decc34bb3af818%40thread.tacv2/Og%25C3%25B3lny?groupId=fdf7ee05-60ad-4420-ab29-bf6c08a0bb79&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
Students list: (inaccessible to you)
Examination: graded credit
(in Polish) E-Learning:

(in Polish) E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy

Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Short description: (in Polish)

Wykład ma na celu zapoznanie z głównymi kierunkami liczącej ponad dwa i pół tysiąca lat tradycji filozoficznej, obejmującej filozofię starożytną, średniowieczną, nowożytną i współczesną. Pierwszy semestr poświęcony zostanie filozofii starożytnej i średniowiecznej, w drugim omówione zostaną filozofia nowożytna i współczesna.

Full description: (in Polish)

Dzieje filozofii zaczęły się w Grecji, a konkretnie w koloniach greckich w Azji Mniejszej (Milet, Efez) w VI wieku przed Chrystusem. Cezurą w dziejach filozofii starożytnej stanowiła postać Sokratesa (zm. 399 przed Chr.), który zainicjował okres wielkiego rozkwitu myśli filozoficznej w Atenach. Od tego momentu Ateny stały się stolicą mądrości filozoficznej. Swoje szkoły założyli tam Platon (Akademia), Arystoteles (Liceum), Epikur i Zenon (szkoła stoicka).

W okresie rzymskim wielkim ośrodkiem filozoficznym stała się również Aleksandria, gdzie narodziła się najważniejsza szkoła filozoficzna późnej starożytności – neoplatonizm, syntetyzująca główne wątki myśli Platona, Arystotelesa i stoicyzmu.

Choć spotkanie filozofii greckiej z objawieniem chrześcijańskim wywołało potężny wstrząs myślowy, który zmusił filozofię do istotnych modyfikacji, to neoplatonizm pozostał filozofią uznawaną za najbliższą chrześcijaństwu. Upraszczając można powiedzieć, że neoplatonizm chrześcijański dominował w filozofii aż do XVII wieku, czyli do Kartezjusza.

Rene Descartes marzył o nowym początku w filozofii. Chciał stworzyć filozofię, która odznaczałaby się pewnością. Pewności tej poszukiwał nie w świecie zewnętrznym (jak to miało miejsce w starożytności), ani na Bogu (jak czyniono w średniowieczu), ale w samym sobie: w człowieku, w jego myśleniu - „myślę, więc jestem” głosiła najsłynniejsza sentencja francuskiego filozofa.

Najznakomitszym kontynuatorem Kartezjusza był Immanuel Kant, zarazem wielki wyraziciel ideałów oświecenia; filozof wzywający do autonomii podmiotu, do tego by odważyć się myśleć („Sapere aude!) samodzielnie, tj. używać rozumu bez obcego kierownictwa.

Syntezą wielkiej tradycji idealistycznej filozofii był Hegel. Był on zarazem wielkim filozofem kultury. Datę jego śmierci – rok 1831 – uznaje się za koniec filozofii nowożytnej.

Filozofia współczesna albo kontynuuje dokonania Hegla (prawica i lewica heglowska) lub tworzy filozofię w opozycji do niego: Kierkegaard, Schopenhauer, Nietzsche. Na tych trzech myślicielach kończy się nasza peregrynacja po dziejach filozofii.

Bibliography: (in Polish)

a/ Filozofia starożytna

G. Colli, Narodziny filozofii, tłum. S. Kasprzysiak, Warszawa-Kraków 1991.

J.P. Vernant, Źródła myśli greckiej, tłum. J. Szacki, Warszawa 1969.

Kirk, Raven, Schofield, Filozofia przedsokratejska, J. Lang, Warszawa 1999.

P. Hadot, Czym jest filozofia starożytna, tłum. P. Domański, Warszawa 2000.

G. Reale, Historia filozofii starożytnej, tłum. E. I.Zieliński, Lublin 1993 – 2002.

P. Hadot, Plotyn albo prostota spojrzenia, tłum. P.Bobowska, Kęty 2002.

b/ Filozofia i chrześcijaństwo

H. Jonas, Religia gnozy, tłum. M. Klimowicz, Kraków 1994.

W. Jaeger, Wczesne chrześcijaństwo i grecka paideia, tłum. K. Bielawski, Bydgoszcz 1997..

A.H. Amstrong, R.A.Marcus, Wiara chrześcijańska a filozofia grecka, H. Bednarek, Warszawa 1994.

c/ Filozofia średniowieczna

E. Gilson, Historia filozofii chrześcijańskiej w wiekach średnich, tłum. S. Zalewski, Warszawa 1987.

Ph. Bohner, E. Gilson, Historia filozofii chrześcijańskiej, tłum. S. Stomma, Warszawa 1962.

F. van Steenberghen, Filozofia XIII wieku, tłum. E.I. Zieliński, Lublin 2005.

d/ Filozofia nowożytna i współczesna

R.H. Popkin (red.) Historia filozofii zachodniej, Poznań 2003.

K. Löwith, Od Hegla do Nietzschego. Rewolucyjny przełom w myśli XIX wieku, tłum. S. Gromadzki, Warszawa 2001.

O. Höffe, Mała historia filozofii, tłum. J. Sidorek, Warszawa 2004.

Wymagania wstępne: (in Polish)

Brak wymagań wstępnych

Classes in period "Summer semester 2021/22" (past)

Time span: 2022-02-01 - 2022-06-30
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Lectures, 30 hours more information
Coordinators: Robert Pawlik, Joanna Zajkowska
Group instructors: Robert Pawlik
Students list: (inaccessible to you)
Examination: graded credit
(in Polish) E-Learning:

(in Polish) E-Learning

Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Classes in period "Summer semester 2022/23" (future)

Time span: 2023-02-01 - 2023-06-30
Choosen plan division:


magnify
see course schedule
Type of class:
Lectures, 15 hours more information
Coordinators: Robert Pawlik, Joanna Zajkowska
Group instructors: Robert Pawlik
Students list: (inaccessible to you)
Examination: graded credit
Type of subject:

obligatory

(in Polish) Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

(in Polish) nie dotyczy

Course descriptions are protected by copyright.
Copyright by Cardinal Stefan Wyszynski University in Warsaw.
ul. Dewajtis 5,
01-815 Warszawa
tel: +48 22 561 88 00 https://uksw.edu.pl
contact accessibility statement USOSweb 6.8.0.0-5 (2022-09-30)