Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Gramatyka opisowa języka polskiego (morfologia) WH-FP-I-1-GOJP.M-C-L
Ćwiczenia (CW) Semestr letni 2021/22

Informacje o zajęciach (wspólne dla wszystkich grup)

Liczba godzin: 30
Limit miejsc: (brak limitu)
Zaliczenie: Zaliczenie na ocenę
Literatura:

Bańko M., 2002, Wykłady z polskiej fleksji, Warszawa.

Grzegorczykowa R., Laskowski R., Wróbel H. (red.), 1998, Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, Warszawa.

Heinz A., 1961, Fleksja a derywacja, "Język Polski" 1961 z. 5.

Kopcińska D., 1993, Gramatyka opisowa języka polskiego. Materiały do ćwiczeń, Warszawa.

Saloni Z.,1976, Kategoria rodzaju we współczesnym języku polskim, [w:] Kategorie gramatyczne grup imiennych w języku polskim, Wrocław.

Saloni Z., Świdziński M., 1999, Klasyfikacja gramatyczna leksemów polskich, [w:] Składnia współczesnego języka polskiego, Warszawa.

Tokarski J., 2001, Fleksja polska. Warszawa.

Efekty uczenia się:

Student wie, czym jest morfologia i z jakich działów się składa, rozumie złożoność systemu słowotwórczego oraz fleksyjnego polszczyzny, potrafi posługiwać się narzędziami analizy morfologicznej i samodzielnie jej dokonywać. Student potrafi również zastosować zdobytą wiedzę i umiejętności do krytycznej analizy neologizmów słowotwórczych oraz zmian zachodzących aktualnie w systemie fleksyjnym.

Metody i kryteria oceniania:

Na ocenę końcową składa się wynik dwóch sprawdzianów pisemnych (pierwszego z analizy słowotwórczej, drugiego z analizy form fleksyjnych), aktywność na zajęciach, przygotowywanie prac domowych, a także obecność (dopuszczalne są dwie nieusprawiedliwione nieobecności). W razie niezaliczenia sprawdzianu student ma prawo do jego poprawy (dwukrotnie).

Na ocenę dostateczną student:

- potrafi z licznymi błędami (w ok. 60% poprawnie) przeprowadzić analizę słowotwórczą derywatów rzeczownikowych, czasownikowych i przymiotnikowych;

- potrafi z licznymi błędami (w ok. 60% poprawnie) przyporządkować leksemy do poszczególnych części mowy (według klasyfikacji szkolnej oraz akademickiej); określić wartości kategorii fleksyjnych różnorodnych wyrazów gramatycznych i rozpoznać, które wyrazy odmieniają się według tego samego wzorca;

- rozumie podstawową terminologię z dziedziny słowotwórstwa i fleksji.

Na ocenę dobrą student:

- potrafi tylko z nielicznymi błędami (w ok. 80% poprawnie) przeprowadzić analizę słowotwórczą derywatów rzeczownikowych, czasownikowych i przymiotnikowych;

- potrafi z nielicznymi błędami (w ok. 80% poprawnie) przyporządkować leksemy do poszczególnych części mowy (według klasyfikacji szkolnej oraz akademickiej); określić wartości kategorii fleksyjnych różnorodnych wyrazów gramatycznych i rozpoznać, które wyrazy odmieniają się według tego samego wzorca;

- rozumie i sam stosuje w wypowiedziach w czasie zajęć podstawową terminologię z dziedziny fleksji i składni;

- zadaje pytania świadczące o zrozumieniu złożoności problematyki morfologicznej;

- odrabia zadawane zadania domowe, zwykle jest przygotowany do zajęć i aktywnie w nich uczestniczy.

Na ocenę bardzo dobrą student:

- potrafi niemal bezbłędnie (w około 93% poprawnie) przeprowadzić analizę słowotwórczą derywatów rzeczownikowych, czasownikowych i przymiotnikowych;

- potrafi niemal bezbłędnie (w około 93% poprawnie) przyporządkować leksemy do poszczególnych części mowy (według klasyfikacji szkolnej oraz akademickiej); określić wartości kategorii fleksyjnych różnorodnych wyrazów gramatycznych i rozpoznać, które wyrazy odmieniają się według tego samego wzorca;

- stosuje ze zrozumieniem w swoich wypowiedziach terminologię z dziedziny słowotwórstwa i fleksji;

- zadaje pytania świadczące o zrozumieniu złożoności problematyki morfologicznej i szuka na te pytania niestandardowych odpowiedzi;

- zawsze przygotowuje zadawane zadania domowe i aktywnie uczestniczy w zajęciach.

Zakres tematów:

1. Derywaty a słownictwo bazowe - rozpoznawanie, czy wyraz jest motywowany i co było jego bazą słowotwórczą

2. Rozpoznawanie kierunku motywacji słowotwórczej

3. Tworzenie adekwatnych parafraz słowotwórczych dla derywatów rzeczownikowych, czasownikowych i przymiotnikowych

4. Podział derywatu na temat słowotwórczy (dostrzeganie przy tym ewentualnych alternacji) i formant słowotwórczy

5. Rodzaje formantów: afiksy, derywacja paradygmatyczna, formanty alternacyjne, formant prozodyczny

6. Funkcje formantu: mutacja, modyfikacja, transpozycja

7. Rzeczownikowe kategorie słowotwórcze polszczyzny

8. Specyfika derywacji rzeczownika, przymiotnika i czasownika

9. Zakres znaczenia słowotwórczego i znaczenia realnego derywatu

10. Pojęcie uniwerbizacji

11. Części mowy w klasyfikacji szkolnej i w klasyfikacji Zygmunta Saloniego

12. Kategorie fleksyjne a kategorie selektywne (klasyfikujące) dla poszczególnych części mowy

13. Wzory odmiany wg Jana Tokarskiego

14. Formy analityczne, fuzyjne i aglutynacyjne w polszczyźnie

15. Podział formy gramatycznej na temat fleksyjny i część gramatyczną

Grupy zajęciowe

zobacz na planie zajęć

Grupa Termin(y) Prowadzący Miejsca Akcje
1 każdy wtorek, 11:30 - 13:00, sala 410A
Katarzyna Doboszyńska-Markiewicz 14/13 szczegóły
2 każdy wtorek, 13:15 - 14:45, sala 410A
Katarzyna Doboszyńska-Markiewicz 10/13 szczegóły
Wszystkie zajęcia odbywają się w budynku:
Kampus Dewajtis Nowy Gmach
Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.