Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Biologia ewolucyjna

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WF-OB-BEWOL Kod Erasmus / ISCED: 07.2 / (0532) Nauki o ziemi
Nazwa przedmiotu: Biologia ewolucyjna
Jednostka: Centrum Ekologii i Ekofilozofii
Grupy: Przedmioty obowiązkowe dla 1 roku studiów II stopnia magisterskich
Punkty ECTS i inne: 0 LUB 4.00 (w zależności od programu)
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Poziom przedmiotu:

podstawowy

Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się:

OB2_W12

OB2_U01

OB2_U09

OB2_U13

OB2_K07

Skrócony opis:

Zapoznanie studentów z podstawowymi mechanizmami ewolucji biologicznej i wyjaśnienie jej znaczenie dla przebiegu procesów ekologicznych. Omówienie teorii powstania życia i teorii wyjaśniających powstawanie gatunków. Przedstawienie podstaw ekologii ewolucyjnej i behawioralnej.

Pełny opis:

Replikatory biologiczne i niebiologiczne. Geny, komórki i organizmy Poziomy działania doboru. Dobór grupowy a dobór indywidualny. Jak te dwa wyjaśnienia konkurowały w historii myśli ewolucyjnej. Konflikty w genomie. Koncepcja samolubnego genu „Zachowanie” genu wśród innych genów. Współpraca i nielosowa segregacja alleli. Geny jądrowe i pozajądrowe. Anizogamia. Dostosowanie. Różne definicje. „Inclusive fitness”. Zmienność dziedziczona i niedziedziczna. Zmienność skokowa i ciągła. Ewolucja neutralna i zjawiska losowe w ewolucji. Mutacje. Dryf genetyczny. Ogólny model doboru. Geny – powstawanie i ich zmienność na tle filogenezy. Polimorfizm genetyczny. Odziedziczalność. Rekombinacje. Sprzężenia między genami i supergeny. Zegar molekularny i ewolucja molekularna. Homologie białek i nukleinowych kwasów. Ewolucja rozmnażania płciowego. Wyjaśnienia w kategoriach doboru grupowego i doboru indywidualnego. Model Fishera. Model „zapadki Mullera”. Model loterii. Znaczenie pasożytnictwa dla ewolucji rozmnażania płciowego. Dobór płciowy. Strategie samców, strategie samic. Systemy kojarzeń. Hipoteza dobrych genów i hipoteza dodatkowego obciążenia. Konkurencja plemników. Ewolucja proporcji płci. Dobór krewniaczy. Ewolucja systemów eusocjalnych. Model Hamiltona. Ewolucja strategii życiowych. Optymalny moment rozpoczęcia rozmnażania. Optymalny ciężar w momencie reprodukcji. Wielkość lęgu. Hipoteza Lacka. Dlaczego jesteśmy śmiertelni? Strategie ewolucyjnie stabilne. Konflikty między zwierzętami. Współpraca między zwierzętami – spokrewnionymi i niespokrwnionymi Altruizm i egoizm w sensie biologicznym. Altruizm odwzajemniony. Dylemat więźnia. Hipoteza Zahavi. Optymalne strategie żerowania. Model wyboru ofiary. „Marginal value theorem”. Gatunki i specjacja. Definicje gatunku. Modele specjacji: specjacja allopatryczna, sympatryczna. Mechanizmy izolujące gatunki. Radiacje adaptatywna. Ograniczenia ewolucji. Makroewolucja. Szybkość ewolucji. Gradualizm i punktualizm. Równowaga przestankowa. Aromorfozy i idioadaptacje. Wymieranie gatunków. Koewolucja. Ewolucja układu drapieżnik-ofiara i układu złożonego z konkurujących gatunków. Hipoteza Czerwonej Królowej. Trwałość, stabilność i różnorodność biosfery. Zarys historii życia na Ziemi. Masowe wymierania.

Literatura:

Futyma D. J. 1998. Evolutionary biology. Sinauer Publishers

Krzanowska H., Łomnicki A., Rafiński J., Szarski H., Szymura J. 2002. Zarys mechanizmów ewolucji. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa

Łomnicki A. 2012. Ekologia ewolucyjna. Wydawnictwo Naukowe PWN.

Maynard Smith J., Szatmáry E. 2000. Tajemnice przełomów w ewolucji. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Ridley M. 1993. Evolution. Blackwell Scientific Publication.

Stearns S. C., Hoekstra R. F. 2005. Evolution. An introduction. Oxford University Press.

Efekty kształcenia i opis ECTS:

Zrozumienie przyczyn i przebiegu procesów ewolucyjnych. Umiejętność stosowania wyjaśnień ewolucyjnych. Zrozumienie związków między biologią ewolucyjną a ekologią.

Metody i kryteria oceniania:

Pisemny test.

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2019/20" (zakończony)

Okres: 2019-10-01 - 2020-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Janusz Uchmański
Prowadzący grup: Janusz Uchmański
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzaminacyjny
Wykład - Egzaminacyjny

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2020/21" (zakończony)

Okres: 2020-10-01 - 2021-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Janusz Uchmański
Prowadzący grup: Janusz Uchmański
Strona przedmiotu: https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a272519ea93304b7492413f52701832f5%40thread.tacv2/conversations?groupId=014f266b-9db9-4488-941c-a0c4bd50c847&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzaminacyjny
Wykład - Egzaminacyjny

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2021/22" (zakończony)

Okres: 2021-10-01 - 2022-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Janusz Uchmański
Prowadzący grup: Janusz Uchmański
Strona przedmiotu: https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a272519ea93304b7492413f52701832f5%40thread.tacv2/conversations?groupId=014f266b-9db9-4488-941c-a0c4bd50c847&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzaminacyjny
Wykład - Egzaminacyjny

Zajęcia w cyklu "Semestr zimowy 2022/23" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2022-10-01 - 2023-01-31
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 30 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Janusz Uchmański
Prowadzący grup: Janusz Uchmański
Strona przedmiotu: https://teams.microsoft.com/l/team/19%3a272519ea93304b7492413f52701832f5%40thread.tacv2/conversations?groupId=014f266b-9db9-4488-941c-a0c4bd50c847&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzaminacyjny
Wykład - Egzaminacyjny
Typ przedmiotu:

obowiązkowy

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

nie dotyczy

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.