Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Struktury społeczne

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WS-SO-SS. Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Struktury społeczne
Jednostka: Instytut Socjologii
Grupy:
Punkty ECTS i inne: 6.00
zobacz reguły punktacji
Język prowadzenia: polski
Poziom przedmiotu:

podstawowy

Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się:

SO1_W03, SO1_W06, SO1_U02, SO1_U08


Skrócony opis:

Problematyka wykładu dotyczy mikrostruktur, mezostruktur i makrostruktur. Prezentuje klasyczne i współczesne teorie oraz wyniki badań, które pozwalają pisać owe struktury w świetle socjologii.

Pełny opis:

1. Zagadnienia wstępne (przedmiot mikrostruktur, makrostruktur, metody badawcze, definicje).

2. Teoria funkcjonalno – strukturalna, koncepcja konfliktowa, interakcyjna, strukturalistyczna, ujęcie holistyczne

3. Historia badań małych struktur społecznych. Twórcy teorii mikrostruktur (F. Tönnies, E. Durkheim, G. Simmel, Ch. Cooley, Z. Freud, F. Znaniecki). Klasyczne teorie i studia empiryczne małych struktur społecznych (Jakob L. Moreno, Kurt Lewin, George`a Homans).

4. Morfologia grupy społecznej (czynniki generujące strukturę grupową, komponenty grupy społecznej: zbiór osób, wartości ogólnogrupowe, więź społeczna, wewnętrzna organizacja grupy; zasada odrębności, dynamika grupy wg Theodore M. Millsa); wewnętrzna organizacja grupy – rola i pozycja jednostki w grupie, konflikt ról, spójność grupy, atrakcyjność interpersonalna – T.M. Newcomb, struktura przywództwa – F. Fiedler, konformizm w małej grupie – koncepcje: Rokeacha, Bassa, Walkera i Heynsa).

5. Komunikacja (zagadnienia ogólne z teorii komunikacji, funkcja komunikacji i łączności w małych strukturach, wzory komunikacji w grupach zadaniowych na podstawie eksperymentu Alexa Bavelasa).

6. Proces socjalizacji w małych strukturach (socjalizacja a wychowywanie, socjalizacja a stereotypy społeczne).

7. Typologia małych struktur społecznych ze względu na następujące kryteria: ilość osób, cel, zadania, stopień trudności wejścia, dynamikę (typologia F. Tönniesa i Ch. Cooleya, funkcje grupy pierwotnej i wtórnej, G. Simmel - diady i triady, grupy formalne i nieformalne, grupy małe i duże; grupy wspólnotowe, celowe, inkluzywne, ekskluzywne, odniesienia, quasi grupy, grupy rówieśnicze, sąsiedzkie, schizmatyczne; kręgi społeczne, klika jako specyficzna grupa spójna, kręgi koleżeńskie i towarzyskie; grupy subkulturowe).

8. Zbiorowości tymczasowe (publiczność skupiona i rozproszona, zbiegowisko, tłum).

9. Czynniki wyróżniające wielkie zbiorowości społeczne, struktura społeczna socjologia wielkich struktur społecznych jako subdyscyplina szczegółowa socjologii ogólnej).

10. Społeczeństwo (ujęcie historyczne, typologia społeczeństw, ewolucja społeczeństw, przeobrażenia makrostrukturalne w Polsce, czynniki przemian, dynamika zmian segmentacyjnych).

11. Klasy społeczne – kapitalistyczne i niekapitalistyczne teorie klas (ujęcie marksistowskie, weberowskie, W. L. Warnera, współczesna analiza klas - integracyjna i analityczna). Middle class w strukturze społecznej. Koncepcja „śmierci klas”; Underclass – wykluczenie społeczne.

12. Warstwy społeczne (definicje, ujęcie M. Webera, W.L. Warnera, struktura warstwowa w USA).

13. Socjologiczne portrety klasy:

14. średniej.

15. robotniczej (definicje, sytuacja robotników w perspektywie historycznej, koncepcja brytyjska i francuska pojęcia robotnika, współczesne tezy o klasie robotniczej, typologia robotników Davida Lockwooda).

16. chłopskiej. Czy już klasa producentów rolnych? Socjologiczny portret klasy chłopskiej (sytuacja rolników w perspektywie historycznej, modernizacja a przemiany klasy chłopskiej, sytuacja rolników we współczesnej Polsce, mentalność polskich rolników w dobie transformacji ekonomicznej).

Literatura:

1. J. Szmatka, Małe struktury społeczne, Warszawa 1989; PWN.

2. J. Szmatka (red), Elementy mikrosocjologii. Część II (wybór tekstów), Kraków 1992, skrypt UJ.

3. J. Turowski, Małe struktury społeczne, Lublin 1993.

4. P. Rybicki, Struktura społecznego świata, Warszawa 1979, PWN.

5. P. Rybicki, Społeczeństwo miejskie, Warszawa 1972; PWN, Grupy społeczne.

6. S. Mika, Psychologia społeczna, Warszawa 1981; PWN, Grupy jako system jednostek pozostających ze sobą w interakcji.

7. J. Turowski, Wielkie struktury społeczne, Lublin 1994.

8. D. Markowski, Wielkie struktury społeczne, Lublin 1999

9. Jolanta Polakowska-Kujawa, Socjologia ogólna (red), Warszawa 1999, art. J. Gardawski, J. Gładys-Jakobik, H. Podedworna, Podstawowe segmenty struktury społecznej w Polsce, s. 179-213; art. D. Izdebska, Konflikt społeczny, s. 214-234.

10. Z. Zagórski, Społeczeństwo transformacyjne. Klasy i warstwy Polski postkomunistycznej, Wrocław 1997.

Efekty kształcenia i opis ECTS:

Student posiada podstawową wiedzę o różnych rodzajach struktur społecznych, o ich wzajemnych powiązaniach oraz posiada wiedzę na temat struktur wewnątrz grupowych i ich relacjach. Zna także rolę człowieka w konstytuowaniu struktur społecznych i uwarunkowania jego funkcjonowania w kontekście struktur wewnątrzgrupowych. Student potrafi wykorzystać zdobytą wiedzę do analizowania struktur społecznych oraz procesów, które są z nimi związane.

Udział w zajęciach 30h

Przygotowanie do zaliczenia 30h

Konsultacje 10h

3 ECTS

Metody i kryteria oceniania:

Wykład problemowy.

Kryteria oceniania - egzamin z materiału przedstawionego przez wykładowcę na wykładzie. Zaliczenie ćwiczeń jest warunkiem przystąpienia do egzaminu.

Obecność na wykładzie - obowiązkowa

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2019/20" (zakończony)

Okres: 2020-02-01 - 2020-09-20
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Ćwiczenia, 30 godzin, 40 miejsc więcej informacji
Wykład, 30 godzin, 40 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Sławomir Zaręba
Prowadzący grup: Wojciech Klimski, Sławomir Zaręba
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Zaliczenie na ocenę
Ćwiczenia - Zaliczenie na ocenę
Wykład - Zaliczenie na ocenę
E-Learning:

E-Learning

Typ przedmiotu:

obowiązkowy

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

nie dotyczy

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.