Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie - Centralny System UwierzytelnianiaNie jesteś zalogowany | zaloguj się
katalog przedmiotów - pomoc

Stratyfikacja społeczna

Informacje ogólne

Kod przedmiotu: WSE-SO-StrSpoł Kod Erasmus / ISCED: (brak danych) / (brak danych)
Nazwa przedmiotu: Stratyfikacja społeczna
Jednostka: Wydział Społeczno-Ekonomiczny
Grupy:
Strona przedmiotu: https://teams.microsoft.com/l/team/19%3ac89dbf7ce99c407f80479fa4a1c8f624%40thread.tacv2/conversations?groupId=ec2d58aa-686c-4467-9eac-c51f0dde6569&tenantId=12578430-c51b-4816-8163-c7281035b9b3
Punkty ECTS i inne: 3.00
Język prowadzenia: polski
Poziom przedmiotu:

średnio-zaawansowany

Symbol/Symbole kierunkowe efektów uczenia się:

wiedza: SO2_W03, SO2_W06, SO2_W09;

umiejętności: SO2_U02, SO2_U09;

kompetencje społeczne: SO2_K01

Skrócony opis:

Problematyka wykładu obejmuje zagadnienia związane z uwarstwieniem społecznym, nierównościami społecznymi oraz ruchliwością społeczną. Aspekty: historyczny, teoretyczny (teorie) oraz analityczny pozwalają zrozumieć złożoność społeczeństw zarówno w przeszłości, jak i obecnie. Jest to ukazanie klasycznego, jak i współczesnego dorobku teoretyczno-empirycznego socjologii (adekwatna literatura przedmiotu oraz wyniki aktualnych badań).

Pełny opis:

Zagadnienia wstępne (definicje, stratyfikacja społeczna jako odrębny nurt badawczy, stratyfikacja w tradycji anglosaskiej i w tradycji amerykańskiej).

2. Istota, czynniki i skutki uwarstwienia społecznego (wybrani klasycy: Arystoteles – Najlepszym państwem jest to, które się opiera na średnim stanie; N. Machiavelli – Ustrój państwa a równość i nierówności obywateli; J.J. Rousseau – O pochodzeniu i podstawach nierówności między ludźmi; A. de Tocqueville – Arystokracja angielska).

3. Analiza konfliktowej i ewolucyjnej teorii stratyfikacji społecznej (K. Marks, M. Weber, G. Lenski).

4. Analiza funkcjonalnej teorii stratyfikacji społecznej (K. Davis i W. Moore).

5. Stratyfikacja a nierówności społeczne (koncepcje Egona Bergel`a i Bernarda Barber`a, badania terenowe, indeks stratyfikacyjny W.L. Warnera).

6. Bogactwo, władza, prestiż, wykształcenie jako przykład dóbr generujących nierówności społeczne (ich charakter instrumentalny i stopniowalny).

7. Merytokracja jako propozycja społeczeństwa równych szans (M. Young, D. Bell, A. Gouldner, koncepcja społeczeństwa merytokratycznego wg A. Giddensa,).

8. Nierówność w posiadaniu dóbr (przykład USA – nierówności majątkowe, w dochodach, prestiż zawodów).

9. Stratyfikacja etniczna (rasa i narodowość, uprzedzenia i dyskryminacja, dynamika stratyfikacji etnicznej, dyskryminacja w Ameryce).

10. Stratyfikacja płci (dynamika stratyfikacji płci, paradoks „zadowolonego niewolnika”).

11. Legitymizacja nierówności społecznych (czynniki legitymizacji, systemy wartości i ideologia, typy legitymizacji, badania empiryczne).

12. Ruchliwość społeczna (podstawowe pojęcia, propozycja Pitirima Sorokina, ruchliwość indywidualna i ruchliwość zbiorowa, ruchliwość horyzontalna i ruchliwość wertykalna, analizy struktury ruchliwości).

13. Funkcje ruchliwości społecznej (wpływ ruchliwości na strukturę społeczną, stabilność polityczną, efektywność ekonomiczną, funkcjonowanie jednostek).

14. Stratyfikacja a władza i postęp społeczny (warstwy społeczne a rodzaje władzy, wojna i nierówności społeczne).

15. Struktura społeczno-zawodowa a uwarstwienie społeczne (klasyfikacje, skale zawodów, prestiż zawodu).

Literatura:

LITERATURA PODSTAWOWA

Uwarstwienie a rozwój społeczny. Wybór pism, oprac. Jan Ostaszewski, Szkoła Nauk Politycznych i Społecznych, Londyn 1964.

M. Pohoski, Ruchliwość społeczna a nierówności społeczne, Kultura i społeczeństwo nr 27/1986.

Jonatan. H. Turner, Socjologia. Koncepcje i ich zastosowanie, Wydawnictwo Zysk i S-ka 1994.

H. Domański, Na progu konwergencji. Stratyfikacja społeczna w krajach Europy Środkowo-Wschodniej, Warszawa 1996.

A. Giddens, Stanowienie społeczeństwa, Poznań 2003.

H. Domański, Struktura społeczna, Wydawnictwo Naukowe Scholar 2004.

Pitirim A. Sorokin, Ruchliwość społeczna, Warszawa 2009.

Nierówności społeczne we współczesnym świecie, oprac. zbior. Pod red. Agnieszki Wołk i Anny Potasińskiej, Warszawa 2015.

LEKTURY OBOWIĄZKOWE

K. Davis, W. Moore, O niektórych zasadach uwarstwienia, [w] Elementy teorii socjologicznych – materiały do dziejów współczesnej socjologii zachodniej, red. W. Derczyński, A. Jasińska-Kania, J. Szacki, Warszawa 1975, s. 464-476.

M. Tumin, O niektórych zasadach uwarstwienia: analiza krytyczna, [w] Elementy teorii socjologicznych – materiały do dziejów współczesnej socjologii zachodniej, red. W. Derczyński, A. Jasińska-Kania, J. Szacki, Warszawa 1975, s. 477-487.

P. Sorokin, Ruchliwość społeczna, cz. IV: Podstawowe przyczyny stratyfikacji społecznej i ruchliwości pionowej, Warszawa 2009, Wyd. Instytut Filozofii i Socjologii PAN, s. 323-364.

Efekty kształcenia i opis ECTS:

wiedza: studenci posiadają ogólną wiedzę na temat złożoności społeczeństw, zarówno tych z przeszłości, jak i obecnych. Poznają czynniki determinujące nierówności społeczne oraz wyniki prowadzonych badań nad stratyfikacją społeczną.

umiejętności: Studenci potrafią opisać każde społeczeństwo (otwarte, zamknięte) w aspekcie stratyfikacyjnym, wskazując przy tym na ich dynamikę i złożoność. Potrafią analizować różne układy stratyfikacyjne struktur społecznych, korzystając z teorii socjologicznych, adekwatnej terminologii oraz dorobku empirycznego socjologii.

kompetencje: nabyte kompetencje socjologiczne w omawianym zakresie, pozwolą na przygotowanie i prowadzenie badań na temat zróżnicowania społecznego.

ECTS: 3

Udział w zajęciach: 30 godzin

Czytanie literatury przedmiotu: 15 godzin

przygotowanie do dyskusji: 10 godzin

Przygotowanie do egzaminu: 15 godzin

Konsultacje - 10 godzin

Metody i kryteria oceniania:

Wykład prowadzony jest stacjonarnie w formule zdalnej, poprzez wykorzystanie komunikatora internetowego MS Teams, jak również platformy Moodle UKSW.

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2020/21" (zakończony)

Okres: 2021-02-01 - 2021-06-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin, 22 miejsc więcej informacji
Koordynatorzy: Sławomir Zaręba
Prowadzący grup: Sławomir Zaręba
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzaminacyjny
Wykład - Egzaminacyjny
E-Learning:

E-Learning (pełny kurs) z podziałem na grupy

Typ przedmiotu:

obowiązkowy

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

nie dotyczy

Zajęcia w cyklu "Semestr letni 2021/22" (jeszcze nie rozpoczęty)

Okres: 2022-02-01 - 2022-06-30
Wybrany podział planu:


powiększ
zobacz plan zajęć
Typ zajęć: Wykład, 30 godzin więcej informacji
Koordynatorzy: Wojciech Klimski
Prowadzący grup: Wojciech Klimski
Lista studentów: (nie masz dostępu)
Zaliczenie: Przedmiot - Egzaminacyjny
Wykład - Egzaminacyjny
Typ przedmiotu:

obowiązkowy

Grupa przedmiotów ogólnouczenianych:

nie dotyczy

Opisy przedmiotów w USOS i USOSweb są chronione prawem autorskim.
Właścicielem praw autorskich jest Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.